Lübnan ‘da bir şehir Sur/Tyre

Tarihte mor rengin kullanılmaya başlandığı şehir burası . Aman ne önemli bilgi 🙂 ama öyle düşünmeyin  o tarihlerde bu önemli idi. Bu çok gerekli olmayan bilgiden sonra  ilk işimiz şehrin adını öğrenmek olsun .Çünkü Lübnan hakkında araştırma yapınca farkettim ki bu tip antik şehirler  çok farklı isimlerde biliniyor .İngilizce adı olan Tyre , halk arasında Fransızca ikinci dil olduğu için Sour , bölgede yaşayan yerlilerce Arapça adı olan صور (Ṣūr) kullanılıyor . Eğer kulağınıza İbranice adı olan Tzor ya da Yunanca adı olan Tyros da çalınırsa bilin ki doğru yerdesiniz . Haa bir de üşenmedim Fenike lisanında nasıl yazılır , nasıl okunur onu da buldum ;  buyrunuz  (Şur)  ! Hizmette sınır olmadığını da ispatladıysak şehri tanımaya başlayabiliriz demektir .

Sur / Tyre sahili

Beyrut’un 83 km güneyinde İsrail sınırına 30 km mesafede deniz kenarında şirin mi şirin bir yer . Lübnan’ın dördüncü büyük şehri. Modern bir şehir değildir bu yüzden şehrin tarihi dokusunu incelemek isteyenlerin uğrak noktasıdır.

Tarihin Babası Halikarnaslı Herodot  Sur’u ziyaret ettiğinde mabedin başrahibinin kendisine şehrin MÖ 2.750 senelerinde kurulduğunu söylediğini nakleder.

Tanıdığımız en meşhur Surlu ise  Fenike kralı Agenar’ın kızı  güzeller güzeli Europa‘dır , ki adı bir kıtaya verilmiştir. Bunu da öğrendik başımız göğe erdiyse  devam edelim.

Sur ‘un tarihi

Asur Kralı Nebukadnezzar  13 senelik uğraşıp ada şehrini almayı başaramamış . MÖ. 333’te Pers Kralı III. Darius Büyük İsken­der’e yenilince, Sur kenti dışında bütün Fenike kentleri teslim olmuş. Ama bu Surlular nasıl direnişçi çıktılarsa  Büyük İskender şehrin deniz tarafını ancak yedi ay mücadeleden sonra ele geçirebilmiş. Peki bunu neden anlattım ?

Sur sokakları

Şehir bulunduğu stratejik konum nedeniyle çok önemli bir direnişin halen yaşandığı yer. İsrail’e sadece 30 km yakın olunca 14 Mart 1978’de savaş uçakları eşliğinde 25.000 askeriyle işgal etmiş. Yetmemiş 1982 de denizden saldırmış . Bu durum karşısında Sur halkı belirsizlik içinde yaşamaya başlamış .Lübnan ‘da insanlar mis gibi limon ağaçları , muz ağaçları gölgesinde değil silahların  altında yaşamak zorunda kalmışlar.  5 ay süren işgalde 18 yaşındaki bir direnişçinin bomba yüklü bir araç ile İsrail karargahına girmesi şaşkınlık yaratmış. Hatta İsrail tarafı bunu kendilerine yedirememiş olsa gerek “yok canım arabayla filan girmedi ,el bombası attılar “demiş . Şii Hizbullah grubu  ve  İsrail  güçleri arasında halen süren ara ara  çatışmalar , karşılıklı saldırı planları devam ediyor . Her yerde Şii liderin fotoğrafları var, aslında bu bile insanı geriyor . Beni en azından gerdi , sevmiyorum aşırılığı …

Biz  Lübnan ‘ın bu şehrine antik kalıntılar , tarih boyu önemi , dinler tarihindeki yeri , denizi havası için gitmek istedik. Saida  şehrindeki tanıdıklar  “sakın gitmeyin , Sur ‘da ne işiniz var” deyince pek bir anlam veremedik . Fakat  şehir için tüm söylenenler meğer doğruymuş , Sur şehri Hizbullah örgütünün kalesi durumundaymış . Yanınızdan geçenler belki onların belki Mossad’ ın birer casusu ya da yok öyle bir şey sadece ekmeğinin derdindeki Sur halkı 🙂 Bunu bilmemiz imkansız  . Asıl ilginç olan bazı şehirlerin kaderinin binlerce yıldır hiç değişmemiş olması . İyi ki gittik , gördük dediğimiz şehirler arasına Sur ‘da a girmiş oldu.

Deniz feneri

Neler gördük ?
Fenikelilerin kurduğu şehrin deniz kıyısında antik kalıntıları halen görülebiliyor. Biz ise limandan rastgele sapınca rengarenk boyanmış evlerin bulunduğu bir sokağa geldik. Tipik akdeniz insanı ,sokakta kapı önünde muhabbet vardı . Allahtan bu gezide beraber olduğumuz yengem ve yeğenim iyi derece Arapça konuşuyorlar da direkt halk ile sohbet edebiliyoruz . Yoksa Beyrut’ta tamam ama  buralarda İngilizce bilen zor bulunur. Neyse efenimm ; kapı önündeki kadınlardan birine ” ne kadar güzel çiçekler bunlar ” dememizle girsenize bahçeye , demez mi .  Hiç düşünmeden girdik tabii ki . Bahçesini gezerken yerdeki bombanın  izini gösterdi .Çok korktuk dedi ,şu aşağıya saklandık . Halen bir gürültü olduğunda tedirgin oluyoruz . Peki böyle yaşamak çok zor olmuyor mu , diye sorunca cevabı tek kelime ve çok etkileyici idi ;  HAYAT  !

Ev sahibemiz bir Hristiyandı , evine aldığı bizler  Müslüman , şehri  bombalayan ise Yahudi …

İnsan anlam veremiyor 🙁

Bu şehirde yapılacaklar ise şöyle ;

  • Antik hipodromu gezmek
  • Antik şehir kalıntıları gezmek
  • sahilde denize girmek
  • ara sokaklarda dolaşmak
  • tatlıları , yemekleri denemek
  • Lübnan ‘ a gittiğinizde Beyrut a sadece 83 km uzakta olan bu şehre gitmeyi unutmayın .Ama yine de bir Beyrutluya gittiğiniz dönemde herhangi bir karışıklık olup olmadığını da sorun 🙁

Diğer Lübnan şehirleri için ise şuraya tıklayabilirsiniz  Baalbek !

Yazımı arkadaşlarınızla paylaşmak isterseniz

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir